Undir afskriftum komið?

Árni Rúnar Þorvaldsson, bæjarfulltrúi Samfylkingarinnar

Forsenda blómlegs samfélags er öflugt atvinnulíf. Sjávarútvegur er burðarásinn í öflugu atvinnulífi Hornfirðinga. Hagur hans og gengi skiptir okkur öll miklu máli. Mikið hefur verið rætt og ritað um framtíð fiskveiðistjórnunarkerfisins.
Þar er tekist á um kvótakerfið og fyrningarleið en meirhluti sáttanefndar sjávarútvegráðherra mælti með svokallaðri samningaleið, sem í megindráttum gengur út á það að gera samninga um nýtingu auðlindarinnar við núverandi kvótahafa í ákveðinn tíma. Í kjölfar útkomu skýrslu sáttanefndarinnar hefur ríkisstjórnin bent á þann kost að leiða deilurnar um fiskveiðistjórnunarkerfið til lykta í þjóðaratkvæðagreiðslu. Nokkrir þingmenn hafa lagt fram þingsályktunartillögu um þjóðaratkvæðagreiðslu um framtíðarskipan fiskveiðistjórnar.

Samstíga bæajarstjórn
Bæjarstjórn Hornafjarðar hefur hingað til verið samstíga í nálgun sinni á hugsanlegum breytingum á fiskveiðistjórnunarkerfinu. Einhugur hefur verið um að hvetja stjórnvöld til að fara varlega í allar breytingar á kerfinu og að byggðahagsmunir liggi til grundvallar allri ákvarðanatöku. Einnig hefur bæjarstjórn lagt áherslu á að engin skref væru stigin sem geta kollvarpað rekstrargrundvelli vel rekinna sjávarútvegsfyrirtækja.

Skömmu eftir síðustu alþingiskosningar fundaði bæjarstjórn með hagsmunaaðilum í sjávarútvegi í sveitarfélaginu um fyrirhugaða fyrningarleið stjórnvalda í sjávarútvegi. Það var líflegur og athyglisverður fundur. Samdóma álit allra var að þetta væri málefni sem kæmi bæjarstjórn við – bæjbúum öllum þar með – og hún ætti þess vegna að beita sér í málinu. Ég túlkaði umræðurnar þannig að útgerðarmenn teldu í raun einsýnt að hagsmunir þeirra, íbúa og sveitarfélagsins færu saman – að við deildum öll kjörum.

Afskriftir og arður duga til reksturs HSSA í 8 ár
Enginn velkist í vafa um að hryggjarstykkið í sjávarúvegi á Hornafirði er Skinney – Þinganes. Atvinnulífið allt, íbúar sveitarfélagsins og sveitarsjóður eiga mikið undir því að fyrirtækinu vegni vel. Fram til þessa hefur fólk almennt trúað – og margir haldið fram – að fyrirtækið væri vel rekið. Mörgum brá því í brún þegar fréttir bárust af 2,5 milljarða króna afskriftum hjá dótturfyrirtæki Skinneyjar – Þinganess, Nónu ehf. Skuldaþjáðum almenningi í landinu þótti líka eftirtektarvert að afskriftirnar áttu sér stað skömmu eftir að greiddur var út arður til eigenda Skinneyjar – Þinganess upp á rúmar 600 milljónir króna. Í eðlilegu árferði er ekki rætt um afskriftir fyrr en fyrirtæki er komið í þrot og lánveitandi hefur leitað allra leiða til þess að innheimta skuldir sínar.

Fréttir sem þessar draga úr trú fólks á að rekstur og efnahagur fyrirtækisins – burðarássins í atvinnulífi sveitarfélagsins – hvíli á nægjanlega traustum grunni. Til þess að setja þessar upphæðir í samhengi þá duga 3 milljarðar króna til þess að reka Heilbrigðisstofnun Suðausturlands í 8 ár. Þetta er handhægt dæmi vegna þess að öll vinna á vegum bæjarstjórnar hefur verið undirlögð umræðum um þann niðurskurð sl. misseri. Undirritaðan skortir hins vegar hugmyndaflug til þess að áætla fjölda knattspyrnuhúsa sem hægt væri að reisa fyrir þessa upphæð.

Ekki einkamál – og skyldur bæjarstjórnar
Afkoma og gengi Skinneyjar – Þinganess – vegna mikilvægis þess fyrir samfélagið – er ekkert einkamál eigenda og stjórnenda þess. Enda hafa menn ekki verið sparir á að deila jákvæðum fréttum af því með öðrum. Hið sama þarf einnig að gilda um annars konar fréttir. Bæjarstjórn starfar í umboði kjósenda á Hornafirði og vegna þess hve málefni sjávarútvegsins eru mikilvæg fyrir samfélagið ber henni skylda til að fylgjast vel með framvindu mála innan greinarinnar og reyna að meta hugsanlegar hættur sem að henni steðja. Það hefur valdið mér vonbrigðum að þeir sem fara með völdin innan bæjarstjórnar Hornafjarðar hafa ekki sýnt viðleitni til þess að upplýsa bæjarstjórn og bæjarbúa um málið.

Af þessum sökum hefur undirritaður lagt fram fyrirspurn um málið sem tekin verður fyrir á næsta fundi bæjarráðs. Fyrirspurnin lýtur að samskiptum bæjaryfirvalda við Skinney – Þinganes og hvort forystufólk á vegum sveitarfélagsins hafi kynnt sér stöðu fyrirtækisins, þ.e. hvort hún sé sterk eða hvort fyrirtækið þurfi á frekari meðgjöf að halda frá lánveitendum til að standa af sér storminn. Einnig er spurt um hversu mikið af 600 milljóna króna arði til eigenda skilar sér í sjóði sveitarfélagsins við útgreiðslu í formi skatttekna. Þetta eru atriði sem ég tel mikilvægt að hafa uppi á borðum og bæjarbúar eiga rétt á að vita. Þögnin er lífæð og fóður kjafta – og gróusagna. Á meðan forsvarsmenn fyrirtækisins eða viðskiptabankans upplýsa ekki um ástæður afskriftanna – ekki síst með hliðsjón af ríflegum arðgreiðslum skömmu áður – þá gera þeir ekkert annað en að fóðra enn frekar uppsprettu hvers kyns sagnagerðar.

Þjóðaratkvæði – eðlileg krafa?
Í upphafi þessarar greinar var getið um að ríkisstjórnin hefur haldið til haga möguleikanum á þjóðaratkvæðagreiðslu til að útkljá deilur um fiskveiðistjórnunarkerfið. Ef landsmönnum er ætlað að greiða skuldir greinarinnar þá vaknar óneitnalega sú spurning hvort þjóðaratvæðagreiðsla um kerfið, sem þeim er gert að standa straum af, sé ekki eðlileg krafa?

Árni Rúnar Þorvaldsson

Bæjarfulltrúi Samfylkingarinnar

Senda grein