Jólagestur - Elisabeth Krüger
Elisabeth kom til Íslands frá Þýskalandi haustið 2006 og var það ævintýraþráin sem dró hana til Íslands.
Hugmyndin var að vera hér í eitt ár og starfa við kartöflubúið á Seljavöllum en árin urðu fleiri og nú á hún sína eigin fjölskyldu og stundar nám við Háskóla Íslands. Elizabeth býr með Rögnvaldi Reynissyni sem er borinn og barnfæddur Hornfirðingur og eiga þau soninn Franz Reyni.
Elisabet er alin upp í litlum bæ í Saxlandi rétt fyrir utan Dresden sem tilheyrði austurhluta landsins allt til ársins 1989 þegar múrinn féll. Dresden er þekkt fyrir ægifagrar byggingar og mikla menningu. Hún var nánast þurrkuð út af landakortinu í loftárásum heimstyrjaldarinnar síðari.
Þýskaland er fjölmennt land og má sjá ólíkar venjur og siði eftir því hvar í landinu þú ert. Jólin voru aldrei mjög sterk trúarhátíð í uppvexti Elisabethar vegna þess stjórnarfars sem ríkti í landinu í tugi ára. Þýskar jólahefðir eru á margan hátt líkar þeim íslensku. Algengara er þó að ættingjar komi saman til að vinna að undirbúningi jólanna, útbúa aðventukrans, baka eða föndra saman. Alla sunnudaga á aðventunni hittist til dæmis stórfjölskyldan, drekkur aðventukaffi og kveikir á kertum á aðventukransinum. Þennan sið heldur Elisabeth með sinni fjölskyldu hér á Íslandi.
Margar hefðir sem þekkjast hér á landi eru frá Þýskalandi komnar til dæmis aðventukransinn og skreytt jólatré því 1807 voru til sölu á jólamarkaðinum í Dresden fullbúin jólatré, prýdd á ýmsa lund, m.a. með gylltum ávöxtum og kertum en slíkt hafði verið nær óþekkt.
Á St. Nikulásardegi þann 6. desember heimsækir jólasveinninn börnin. Skórinn er settur út í glugga en hann verður að vera vel pússaður ef eitthvað verðmætt á að fara í hann. Annars gerist það sem gerist einnig hér á landi að þar lendir kartafla fáum til gleði. Franz Reynir nýtur góðs af þýskum og íslenskum uppruna sínum og fær bæði þýska jólasveininn og þá íslensku í heimsókn á aðventunni.
Á aðventunni kemur fjölskyldan mikið saman, bakar, föndrar og á saman góða stund. Það sem einkennir ekki síst jólahald á heimaslóðum Elisabethar og löng hefð fyrir eru jólamörkuðum utandyra þar sem mikill fjöldi fólks kemur saman, drekkur jólaglögg eða það sem þjóðverjar kalla „Glüwein“, hlustar á tónlist og röltir á milli sölubása og meðtekur stemminguna. Það sem er þó algjörlega ómissandi er að búa til Stollenbrauð en það er einmitt komið frá Dresden og orðið vel þekkt hér á landi.
Jólatréð er skreytt á aðfangadag og pakkarnir settir undir tréð. Þann dag er fjölskyldan saman og hjálpast að við að búa til jólaglögg og krökkunum finnst alltaf skemmtilegt að sjá hvernig sykurinn bráðnar og verður að vökva. Klukkan sex er borðað en engin stórsteik heldur bratwurz pylsur með kartöflumús og eftir mat eru pakkarnir opnaðir. Á jóladag er meiri hátíðisdagur með jólasteik sem er önd eða annað góðgæti. Annar í jólum er svo gjarnan notaður til skíðaiðkunar eða annarrar útivistar.
Elisabeth segir að eftirvæntingin hafi verið mest að opna pakkana frá fjölskyldunni í München því í þeim var alltaf skemmtilegt dót sem ekki fékkst í verslunum í austurhluta Þýskalands. Það er fróðlegt að heyra hve mikill munur var á milli vestur- og austurhluta Þýskalands. Elisabeth man alltaf eftir því þegar hún fór fyrst yfir í vesturhluta Þýskalands og sá allar þær vörur sem voru í boði í verslunum. Eitthvað sem hún hafði aldrei séð. Það kom henni einnig á óvart þegar hún fór að fletta myndaalbúmum hjá tengdafjölskyldunni að sjá ljósmyndir í lit sem teknar voru á níunda áratugnum en slíkt sást ekki á hennar heimaslóðum fyrr en eftir 1990. Á heimilinu var framköllunarherbergi og pabbi Elisabethar framkallaði myndir í svart hvítu en slíkt var alþekkt á heimilum í austurhluta Þýskalands. Það var jú margt ólíkt sitt hvorum megin við múrinn en eins og Elisabeth kom skemmtilega að orði; „Múrinn féll 1989 en hann er enn í hugum okkar að einhverju leyti og það mun taka nokkrar kynslóðir að útrýma honum með öllu úr hugum fólks“.
Elisabetu finnst gott að halda jól á Íslandi og þau Rögnvaldur halda jólin bæði heima hjá sér og með tengdafjölskyldunni. Henni finnst gott að geta nýtt íslenskar og þýskar hefðir sem eiga góða samleið í jólahaldinu.
Skrifa athugasemd